14 Ιουνίου 2024

“Πολεοδομικό νομοσχέδιο: Τώρα η ευκαιρία των φορέων για την επίλυση χρόνιων ζητημάτων του τόπου μας”, γράφει ο Ν. Κορακιανίτης.

Το πολυπόθητο σχέδιο Νόμου με τίτλο «Εκσυγχρονισμός της Χωροταξικής και Πολεοδομικής νομοθεσίας», είναι εδώ ήρθε για να μείνει και να μπει για τα καλά στην ζωή μας. Και ήρθε μεσούσης του καλοκαιριού και μπαίνει σε διαβούλευση τον μήνα Αύγουστο που ξέρουμε όλοι πολύ καλά ότι αποτελεί τον μήνα της ξεκούρασης και του διαλλείματος από τις εργασίες μας…

Με το εν λόγω σχέδιο νόμου εκσυγχρονίζεται η χωροταξική και πολεοδομική νομοθεσία… ή έτσι τουλάχιστον θεωρούμε ότι θα γίνει γιατί με βάση τα όσα έχουμε διαβάσει στα σχετικά άρθρα αν δεν υπάρξουν διορθωτικές παρεμβάσεις στο πλαίσιο κυρίως της διαβούλευσης και από όλους τους εμπλεκομένους φορείς τότε θα μιλάμε απλά για ένα ακόμα νομοσχέδιο που απλά ήρθε για να μείνει σε έναν χοντρό φάκελο κλειδωμένο σε συρτάρι Υπουργείου.

Πριν αναπτύξω λίγο τις σκέψεις μου ας δούμε για ποιες αλλαγές μιλάμε.

Από τις προβλέψεις του νομοσχεδίου ξεχωρίζουν:

– η απαγόρευση των οικοδομικών αδειών σε Μύκονο και Σαντορίνη για διάστημα 1,5 έτους μέχρι να εγκριθεί ο πολεοδομικός σχεδιασμό.

– θεσμοθετούνται τα πρόστιμα για τους αμελείς του εθνικού κτηματολογίου, τα οποία θα κυμαίνονται από 300 έως 2.000 ευρώ και θα είναι συνάρτηση όχι μόνο της αξίας του ακινήτου αλλά και της καθυστέρησης, η οποία θα προσαυξάνει το ύψος τους.

– η χωροθέτηση των Ζωνών Υποδοχής Συντελεστή (ΖΥΣ), προκειμένου η μεταφορά συντελεστή δόμησης να μην γίνει άναρχα αλλά σε οργανωμένες περιοχές.Με την λειτουργία της μεταφοράς ΣΔ, καθορίζεται και ο μηχανισμός της Ψηφιακής Τράπεζα Γης.

– Ο δραστικός περιορισμός της εκτός σχεδίου δόμησης με την κατάργηση των παρεκκλίσεων και την διατήρηση της αρτιότητας στα 4 στρέμματα και την αύξηση της αρτιότητας στα 8 στρέμματα για τον τουρισμό.Το υφιστάμενο πλαίσιο δόμησης για τα εκτός σχεδίου γήπεδα όπου με όρους και προϋποθέσεις μπορούν να δομηθούν και οικόπεδα 750 τ.μ 1.200 τ.μ και 2.000 τ.μ θα ισχύσει αυστηρά για τα επόμενα δύο χρόνια για λόγους αποφυγής αιφνιδιασμών. Εντός αυτού του διαστήματος οι πολίτες θα μπορούν να λάβουν οικοδομική άδεια.

– στην εκτός σχεδίου προβλέπεται επίσης μείωση των συντελεστών δόμησης σε όλες τις δραστηριότητες κατά μέσο όρο κατά 10% και επιβολή τέλους 5% στο κόστος των οικοδομικών αδειών για μέτρα και παρεμβάσεις υπέρ των περιοχών αυτών. Η κατεύθυνση της ρύθμισης είναι η ενίσχυση της ελκυστικότητας των οργανωμένων μορφών ανάπτυξης, δίνοντας μπόνους 25% στον ΣΔ.

– δημιουργείται μία νέα κατηγορία στις οργανωμένες αναπτύξεις μικρής κλίμακας, με ελάχιστο εμβαδόν τα 30 στρέμματα για τη βιομηχανία, την εφοδιαστική αλυσίδα και τον τουρισμό, η οποία κρίνεται κατάλληλη για τα μικρότερα νησιά και τις περιοχές χωρίς μεγάλη ζήτηση.

– προωθείται η αντιστοίχιση των χρήσεων γης με τους Κωδικούς Αριθμούς Δραστηριότητας (ΚΑΔ) και κατηγοριών περιβαλλοντικής αδειοδότησης ενώ δίνεται η δυνατότητα καθορισμού νέων ειδικών χρήσεων, που δεν είχαν προβλεφθεί στο παρελθόν, κατά τη διαδικασία του πολεοδομικού σχεδιασμού.

– Αλλαγές έρχονται και στον τρόπο έκδοσης των οικοδομικών αδειών. Οι άδειες εκδίδονται αυτόματα ύστερα από την ηλεκτρονική υποβολή του φακέλου με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και τις αναγκαίες μελέτες. Ωστόσο καθίσταται υποχρεωτική η προέγκριση για τις κατηγορίες 1 και 2 των αδειών για την διασφάλιση της νομιμότητας των διοικητικών πράξεων.

– Σημαντική παρέμβαση του νομοσχεδίου συνιστά η αυτοδίκαιη άρση των ρυμοτομικών απαλλοτριώσεων, που κρατά για χρόνια σε ομηρεία τους πολίτες. Με βάση τις νέες ρυθμίσεις, η ρυμοτομική απαλλοτρίωση μπορεί να επανεπιβληθεί μόνο μία φορά. Επίσης επιταχύνεται και απλουστεύεται η διαδικασία καταβολής αποζημίωσης και απλουστεύεται η διαδικασία τροποποίησης του ρυμοτομικού σχεδίου.

– αναμορφώνει το νομοθετικό πλαίσιο σχετικά με την πρόσβαση των κτιρίων, αποσαφηνίζοντας το πλαίσιο εφαρμογής των απαιτούμενων προσαρμογών στα υφιστάμενα κτίρια, καθώς και τις περιπτώσεις που εξαιρούνται, αλλά και τις διαδικασίες εξέτασης ειδικών περιπτώσεων.

Εξυχρονισμός και ανάγκες… προβλέφθηκαν;

Ας δούμε λίγο όμως την πραγματικότητα όπως θα την ζήσουμε και όχι όπως είναι όμορφα γραμμένη στο νομοσχέδιο.

Ας ξεκινήσουμε με το στάδιο της διαβούλευσης. Μέχρι εδώ καλά έως τέλος Αυγούστου θα ισχύει αυτό (;) «συνεχίζω και αναρωτιέμαι για τον μήνα Αύγουστο που δεν θεωρώ ότι είναι και τόσο τυχαίο». Και ρωτάω με την ιδιότητα του Πολιτικού Μηχανικού επειδή  οι αλλαγές θα με επηρεάσουν, σε αυτή την διαβούλευση θα συμμετέχουν όλοι οι εμπλεκόμενοι επιστημονικοί φορείς που θα διαχειρίζονται την κατάσταση τόσο του χωροταξικού όσο και του πολεοδομικού περιεχομένου; (Μηχανικοί, Δικηγόροι, Συμβολαιογράφοι, Αρχιτέκτονες, Λογιστές κτλ)

Γιατί αν θέλουμε να μιλάμε για εξχυχρονισμό όπως λέει και ο Υπουργός θα πρέπει να δούμε τις ανάγκες και σύμφωνα με αυτές να  καταλήξουμε σε συμπεράσματα.

Ρωτήθηκαν όλοι αυτοί; Τις προτάσεις και τις θέσεις θα τις δημοσιεύσει το Υπουργείο; Θα γίνει και ένας σχετικός διάλογος ή θα ζήσουμε ότι είδαμε στο Περιβαλλοντικό Νομοσχέδιο πρόσφατα (και αυτό εν μέσω κορονοιου…) με πολλές προτάσεις από περιβαλλοντικούς συλλόγους οι οποίες δεν έγιναν αποδεκτές; Γιατί πραγματικά ποιος ο λόγος της διαβούλευσης αλλιώς; Για να υπάρξει η δικαιολογία από το εκάστοτε Υπουργείο ότι εμείς καλέσαμε σε διάλογο;

Ας καταλάβουμε ότι για να συμβάλει στην βελτίωση των συνθηκών για τον εξ χρονισμό θα πρέπει να έχει αξιολογηθεί η νομοθεσία όπως το ίδιο το Σύνταγμα την ορίζει και το ίδιο το κράτος την έχει επιβάλλει κάτι που δεν έχει γίνει.

Τι να τις κάνουμε τις αλλαγές στην υφιστάμενη νομοθεσία αν αψηφούμε την πραγματική ανάγκη, τι θέλουμε να βελτιώσουμε βάση του υφιστάμενου νομικού πλαισίου. Όλοι οι εμπλεκόμενοι υπηρεσιακοί παράγοντες που θίγονται (ελεγκτές δόμησης, τεχνικές υπηρεσίες Δήμου – Περιφέρειας , Δασαρχεία, Αρχαιολογία κα) έχουν συμμετέχει σε οποιαδήποτε λήψη πρότασης ή απλά έχουν το ρόλο του αποδοχές των όποιων επιπτώσεων;

Και όταν λέω κατάθεση προτάσεων δεν εννοώ μόνο τα συνδικαλιστικά όργανα που πάντα καταθέτουν τις σωστές προτάσεις αλλά σπάνια γίνονται αποδεκτές, αλλά και τα θεσμικά όργανα όπως πχ είναι το ΤΕΕ το οποίο τώρα όσο ποτέ θα πρέπει να δείξει τον ρόλο του για όλους μας που επηρεαζόμαστε είτε κλαδικά είτε επιστημονικά ή τέλος πάντων να αναμένουμε τις προτάσεις του να τις δούμε και να έχουμε την δυνατότητα να συμμετέχουμε και εμείς σε αυτές.

Οι προτάσεις περιφερειακών τμημάτων ΤΕΕ που αφορούν ιδιαίτερες περιπτώσεις (βλ. Κέρκυρα μνημείο ουνεσκο κτλ) θα μπορούσαν να είχαν συμπεριληφθεί στο Νομοσχέδιο ώστε να αποτραπούν ενδεχόμενες παρερμηνείες μετα από την ψήφιση του.

Εξάλλου τώρα κακά τα ψέματα και ας μην κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλο μας αν λάβουμε υπόψιν μας την δραστηριότητα του ΤΕΕ σε άλλα ζητήματα και αλλά νομοσχέδια στο παρελθόν θα καταλάβουμε ότι ουδέποτε μας αφουγκράστηκε…

Και για να κλείσω το κομμάτι της διαβούλευσης να επισημάνω ότι πέρα από τα θεσμικά όργανα εγώ περιμένω να δω και τις προτάσεις και των υπολοίπων φορέων και αναφέρομαι σε βουλευτές, Περιφέρεια, Δήμους καθώς αυτές οι αλλαγές θα επηρεάσουν άμεσα και το δικό μας νησί και δεν ξέρω κατά πόσο όλοι αυτοί έχουν αντιληφθεί το μέγεθος των αλλαγών αυτών.

Τα χωροταξικά – πολεοδομικά ζητήματα και οι αλλαγές

Πάμε τώρα να δούμε και τα ενδιαφέροντα ζητήματα του Νομοσχεδίου σε χωροταξικό – Πολεοδομικό επίπεδο.

Βλέπουμε ότι αρκετά άρθρα «πατούν» σε δεδομένα με μία διάσπαρτη νομοθεσία από το 1957 και σε κάποιες περιπτώσεις με την πολεοδομική νομοθεσία σε οικισμούς ακόμα από το 1923.

Για να ληφθούν υπόψη τα νέα χαρακτηριστικά του Νομοσχεδίου θα πρέπει να δούμε ποιο διάταγμα θα ορίζει τις σύγχρονες αλλαγές σε έναν «απαρχαιωμένο». Και όσοι γνωρίζουμε λίγο τις καταστάσεις θα αντιληφθούμε ότι αυτό είναι λάθος. Πρώτα προχωράμε στον εξχρυχρονισμό με βάση τις αληθινές ανάγκες αλλά και με καταγραφή των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών κάθε τόπου και μετά αλλάζουμε τον Νόμο.

Μου θυμίζει πραγματικά την φράση «τσουβάλιασμα», όλα μαζί αρκεί να πούμε ότι κάτι κάναμε…

Όταν εισάγει ζητήματα θέσπισης για τις ζώνες οικισμού με χωροταξικά σχέδια πόλης χωρίς να γίνεται αναφορά σε περιοχές με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά πχ (ιστορικά κέντρα βλ. Κέρκυρα, Περιβάλλον, κα), τις αναγκάζει να μπούνε έτσι ώστε για να προστατευτούν σε νόμους.

Και για να γίνω συγκεκριμένος βλέπουμε ότι το σχέδιο νόμου εισάγει αλλαγές με βάση την ανάπτυξη των δραστηριοτήτων που θέλει να αναπτύξει αλλά υπολογίζει «χωρίς τον ξενοδόχο» και συγκεκριμένα τα 3 βασικά σημεία:

  1. Με ποια εγκεκριμένα σχέδια;
  2. Χωρίς να έχει εφαρμοστεί και ολοκληρωθεί το Κτηματολόγιο πανελλαδικά
  3. Χωρίς μελέτες χωροταξικού σχεδιασμού, χωρικής ανάπτυξης συγκοινωνιακές κα.

Ειδικότερα καταργείται λοιπόν η δυνατότητα να οικοδομούνται οικόπεδα 750 και 1.200 τετραγωνικών μέτρων σε Εθνικές Επαρχιακές και κύριες δημοτικές οδούς.

Εκεί δηλαδή που ναι μεν είναι διάσπαρτη η δόμηση αλλά είναι συνδεδεμένη με εγκαταστάσεις μέσω του οδικού δικτύου…

Άρα ποιος είναι ο λόγος που το Υπουργείο θα προχωρήσει μία τέτοια εξέλιξη και θα αφήσει τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα για την εφαρμογή του νέου νόμου, θα εκδοθούν όσες περισσότερες άδειες γίνεται όταν σύμφωνα με το ίδιο το Υπουργείο ο λόγος που γίνεται η ρύθμιση είναι για να σταματήσουν οι ΑΚΡΑΙΕΣ αποκλίσεις; Δηλαδή στο μεταβατικό στάδιο δεν υπάρχουν ακραίες αποκλίσεις αλλά μετά από αυτό θα υπάρχουν;

Και όλα αυτά ξεχνώντας τον παράγοντα ΑΥΘΑΙΡΕΤΑ και με το όποιο ρίσκο των ιδιοκτητών εάν δεν εκμεταλλευτούν αυτό το διάστημα γι την τακτοποίηση καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος είτε να κατεδαφιστούν, είτε να καταστεί πολύ υψηλό το κόστος διατήρησής τους.

Θεσπίζει τον γενικό κανόνα των 4 στρεμμάτων. Άλλα η αγορά ενός οικόπεδου για έναν ιδιώτη μήπως έχει μεγαλύτερη για έναν επαγγελματία; Μήπως άρα μιλάμε για ένα νομοσχέδιο που απλά ευνοεί την μεσαία τάξη;

Τα τουρισιτκα καταλυματα

Επίσης μιλάμε για κλιμακωτά πρόστιμα που θα υπολογίζονται ανάλογα με τον χρόνο τακτοποίησής τους και σύνδεσης – εφαρμογής με την Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου. Και χωρίς Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου δεν θα μπορεί να γίνει καμιά μεταβίβαση ή άλλη πράξη.

Αν υπήρχε λοιπόν μια ταυτότητα τέτοια με καταγραφή του κάθε ακίνητου με ότι περιλάμβανε θα ήταν:

-ποιο ξεκάθαρο για τους ιδιόκτητες γιατί θα γινόταν η εργασία μια φορά και τέλος

– Θα είχαν μαζεμένα όλα τους τα στοιχεία χωρίς να χρειάζεται να τρέχουν για τακτοποιήσεις ή αδείας για το κάθε τι που έχουν εντός του οικοπέδου

– Για εμάς η δουλειά θα ήταν ακόμα ποιο εύκολη έχοντας πρόσβαση στον ολοκληρωμένο φάκελο του πελάτη μας με συγκεντρωμένα όλα τα στοιχεία

– Και σίγουρα ποιο οικονομικά καθώς μια φορά θα γινόταν η πληρωμή για το σύνολο του ακίνητου.

Πάμε και στην περιβόητη εκτός σχεδίου δόμηση

Αλήθεια με ποια κριτήρια και με ποιες διασφαλίσεις δημοσίου συμφέροντος θα γίνεται αυτό? Με βάση ποιου Εθνικού σχεδιασμού; Διαβούλευση πάνω σε αυτό έχει γίνει; Απαντήσεις στο κρίσιμο ερώτημα τι θα γίνει με περιοχές που δεν υπάρχουν χωροταξικά ή εγκεκριμένες χρήσεις γης όπως πχ Κέρκυρα θα δοθούν;

ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ ΑΣ ΑΚΟΥΣΟΥΝ ΤΗΝ ΦΩΝΉ ΜΑΣ!

Μπορεί να κούρασα λίγο απλά αφού βρισκόμαστε στο στάδιο της διαβούλευσης θεώρησα να καταγράψω άρθρα και αλλαγές με βάση το πως τα ζούμε εμείς καθημερινά και όλοι οι συνάδελφοι μας.

Όπως καταλαβαίνουμε δεν μιλάμε για ένα οργανωμένο σχέδιο αλλά τροποποίηση του υφιστάμενου που ναι μπορεί να βελτιώσει τις καταστάσεις αλλά αν δεν ληφθούν υπόψη όλες οι προτάσεις μπορεί και να τις καταστρέψει.

Και εδώ τώρα είναι η στιγμή που θα πρέπει όλοι φορείς, σύλλογοι, επιστημονικοί κλάδοι, Βουλευτές, Περιφέρεια Δήμοι, να προχωρήσουν σε κατάθεση προτάσεων με βάση τις ανάγκες του τόπου τους.

Να αφουγκραστούν (επιτέλους) τους πολίτες έτσι ώστε να υπάρξει βελτίωση της ζωής τους αλλά και εμάς έτσι ώστε να μπορούμε να συνεχίσουμε το έργο που αφορά την αναβάθμιση των υποδομών και βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών.

Νικόλαος Κορακιανίτης: Πολιτικός Μηχανικός.

Επισκέψεις: 686

Δημοσιεύστε το αν σας αρέσει